معرفی و پیشینه دانشگاه
دانشگاه علوم پزشکی قم یک دانشگاه دولتی زیر نظر وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی است که در شهر قم فعالیت میکند. این دانشگاه آموزش رشتههای علوم پزشکی را با مسئولیتهای بهداشتی و درمانی استان پیوند داده است.
تمرکز دانشگاه بر پزشکی، دندانپزشکی، پرستاری و مامایی، بهداشت، پیراپزشکی، طب سنتی و حوزه سلامت و دین است.
این دانشگاه با دانشگاه قم و دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم پزشکی قم متفاوت است. دانشگاه قم نهادی جامع و دولتی با دانشکدههایی در حوزههای حقوق، الهیات، علوم انسانی، مدیریت، فنی و مهندسی و علوم پایه است؛ دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم پزشکی قم به شبکه دانشگاه آزاد اسلامی تعلق دارد؛ اما دانشگاه علوم پزشکی قم دانشگاهی دولتی و زیر نظر وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی است.
ارتباط با بیمارستانهای آموزشی، مراکز بهداشتی و درمانی و شبکه سلامت استان، بخش مهمی از تجربه تحصیل در این دانشگاه است. برای انتخاب آگاهانه، تناسب رشته مورد نظر، علاقه به آموزش بالینی و سازگاری با فضای اجتماعی و مذهبی قم را همزمان بسنجید.
تاریخچه و مسیر توسعه
فعالیت آموزشی علوم پزشکی در ساختار قم با پذیرش دانشجوی کارشناسی پرستاری در سال ۱۳۷۶ آغاز شد. در آن دوره، ساختار علوم پزشکی قم که پیشتر از مراکز تابعه دانشگاه علوم پزشکی تهران بود، پس از تحولات اداری استان به دانشکده علوم پزشکی و خدمات بهداشتیدرمانی قم تبدیل شد.
دانشکده پزشکی در فاصله سالهای ۱۳۸۲ تا ۱۳۸۳ شکل گرفت و نخستین دوره دانشجویان پزشکی در مهر ۱۳۸۳ پذیرفته شدند. دانشگاه علوم پزشکی قم در اواخر سال ۱۳۸۳ فعالیت رسمی خود را بهعنوان دانشگاه مستقل آغاز کرد.
دانشگاه در ادامه، آموزش خود را از پرستاری و پزشکی به دندانپزشکی، مامایی، پیراپزشکی، بهداشت، طب سنتی و حوزههای مرتبط با سلامت و دین گسترش داد. دانشکده دندانپزشکی نیز در سال ۱۳۹۰ به مجموعه دانشگاه افزوده شد.
موقعیت و پردیسها
ساختمان اصلی دانشگاه علوم پزشکی قم در شهر قم، خیابان شهید لواسانی، معروف به خیابان ساحلی قرار دارد. ساختار آموزشی دانشگاه به یک ساختمان واحد محدود نیست و ساختمانهای دانشکده دندانپزشکی، بهداشت، پرستاری و مامایی، پردیس دانشگاهی، طب و دین و طب سنتی را دربر میگیرد.
بخشی از آموزش دانشگاه در مراکز آموزشی درمانی و بیمارستانهای وابسته انجام میشود. داوطلبان باید محل تشکیل کلاسها و آموزش بالینی رشته مورد نظر را جداگانه بررسی کنند، زیرا همه فعالیتهای آموزشی در یک ساختمان متمرکز نیست.
مقاطع تحصیلی
این دانشگاه بهطور پایدار در مقاطع زیر دانشجو میپذیرد:
ساختار آموزشی
دانشکدهها و حوزههای آموزشی زیر، بدنه اصلی آموزش در این دانشگاه را میسازند.
دانشکدهها و واحدهای آموزشی
-
دانشکده پزشکی
آموزش پزشکی عمومی و تربیت دستیار تخصصی در حوزههایی مانند داخلی، جراحی، طب اورژانس، مغز و اعصاب، بیماریهای زنان و قلب و عروق.
-
دانشکده دندانپزشکی
این دانشکده در سال ۱۳۹۰ به مجموعه دانشگاه پیوست و آموزش دندانپزشکی را دنبال میکند.
-
دانشکده پرستاری و مامایی
آموزش پرستاری و مامایی را پوشش میدهد و فعالیت آموزشی دانشگاه در قم با پذیرش دانشجوی پرستاری در همین حوزه آغاز شد.
-
دانشکده پیراپزشکی
رشتههایی مانند علوم آزمایشگاهی، اتاق عمل، فوریتهای پزشکی و هوشبری در این حوزه قرار میگیرند.
-
دانشکده بهداشت
حوزههایی مانند بهداشت عمومی، بهداشت محیط، بهداشت حرفهای و بهداشت خانواده را پوشش میدهد.
-
دانشکده طب سنتی
آموزش و پژوهش در طب سنتی و طب ایرانی را دنبال میکند و با سلامتکده و درمانگاه طب سنتی ارتباط دارد.
-
دانشکده سلامت و دین
به ارتباط میان سلامت، مطالعات دینی و سلامت معنوی میپردازد.
حوزهها و رشتههای تحصیلی
علوم پزشکی و دندانپزشکی
پزشکی عمومی و دندانپزشکی از محورهای اصلی آموزش دانشگاه هستند. دانشکده پزشکی همچنین دورههای تخصصی در رشتههایی مانند داخلی، جراحی، طب اورژانس، مغز و اعصاب، بیماریهای زنان و قلب و عروق دارد.
پرستاری، مامایی و پیراپزشکی
پرستاری، مامایی، علوم آزمایشگاهی، اتاق عمل، فوریتهای پزشکی و هوشبری، بخش حرفهای و بالینی آموزش دانشگاه را تشکیل میدهند.
بهداشت، طب سنتی و سلامت معنوی
بهداشت عمومی، بهداشت محیط، بهداشت حرفهای و بهداشت خانواده در کنار طب سنتی، طب ایرانی و پیوند سلامت با مطالعات دین، حوزههای مکمل دانشگاه هستند.
محیط علمی و دانشجویی
پژوهش، فناوری و پیوند با صنعت
فعالیت پژوهشی دانشگاه در حوزههایی مانند سلولدرمانی، علوم اعصاب، بیماریهای گوارشی، سلامت معنوی و محیطزیست دنبال میشود. مرکز تحقیقات آلایندههای محیطی و مرکز رشد دانشگاه در برنامهای درباره دریاچه نمک حوض سلطان، کشت باکتریهای محیطی و PCR را آموزش دادهاند.
این نمونه برای دانشجو نشان میدهد که بخشی از فعالیت پژوهشی دانشگاه به مسائل محیطی و آزمایشگاهی مرتبط با سلامت استان توجه دارد. همچنین، فعالیتهای فناورانه در حوزه دارو و تجهیزات پزشکی و ثبت اختراع در تجهیزات پزشکی و ارگونومی گزارش شده است.
امکانات و زیرساختها
دانشگاه دارای بیمارستانها و مراکز آموزشی درمانی متعددی است که از جمله آنها میتوان به بیمارستانهای کامکار عربنیا، نکوئی، هدایتی، حضرت زهرا، حضرت فاطمه معصومه، شهید بهشتی و ایزدی اشاره کرد.. این مراکز برای آموزش بالینی دانشجویان، کارورزان و دستیاران تخصصی مورد استفاده قرار میگیرند.
کتابخانههای دانشگاه برای پشتیبانی از آموزش و پژوهش فعالیت میکنند. ساختمانهای آموزشی چند دانشکده، مرکز رشد، مراکز تحقیقاتی، سلامتکده و درمانگاه طب سنتی نیز در ساختار دانشگاه قرار دارند.
دو خوابگاه با نامهای امام خمینی و کوثر برای دانشجویان غیربومی معرفی شدهاند. ظرفیت، شرایط واگذاری و وضعیت خدمات رفاهی خوابگاهها به سال پذیرش وابسته است و باید جداگانه بررسی شود.
فضای دانشگاه و شهر میزبان
تحصیل در دانشگاه علوم پزشکی قم با زندگی در شهری مذهبی و زیارتی همراه است. حرم حضرت فاطمه معصومه و حوزههای علمیه بخش مهمی از فضای اجتماعی شهر را شکل میدهند؛ بنابراین قم برای دانشجویی که با این محیط فرهنگی سازگاری دارد، تجربهای متفاوت از شهرهای دانشگاهی با هویت صنعتی یا عمومیتر فراهم میکند.
قم در مرکز ایران قرار دارد و فاصله آن تا تهران حدود ۱۲۰ کیلومتر ذکر شده است. این موقعیت برای رفتوآمد به تهران و برخی شهرهای مرکزی اهمیت دارد، اما دانشجویان باید فاصله خوابگاه، ساختمان آموزشی و مرکز درمانی محل آموزش خود را نیز در برنامه روزانه در نظر بگیرند.
انجمنها و کانونهای علمی، مذهبی، فرهنگی و ورزشی و برنامههایی مانند جشنوارهها، سمینارها و اردوهای جهادی، بخشی از فرصتهای مشارکت دانشجویی دانشگاه هستند. با این حال، میزان فعالیت و تنوع این برنامهها ممکن است در سالهای مختلف تغییر کند؛ بنابراین بهتر است داوطلبان پیش از انتخاب دانشگاه، وضعیت این فعالیتها را در سال پذیرش خود بررسی کنند.
ارزیابی برای داوطلبان
برای ارزیابی بهتر این دانشگاه، باید مزایا و چالشهای آن را در کنار یکدیگر بررسی کرد.
ویژگیهای متمایز
-
دانشکده سلامت و دین
وجود دانشکدهای با تمرکز بر ارتباط سلامت، مطالعات دین و سلامت معنوی، ویژگی موضوعی متفاوتی در ساختار دانشگاه ایجاد کرده است.
-
تمرکز پژوهشی بر محیطزیست و سلامت
مرکز تحقیقات آلایندههای محیطی و مرکز رشد در برنامهای مرتبط با دریاچه نمک حوض سلطان، کشت باکتریهای محیطی و PCR را به فعالیت پژوهشی و آموزش آزمایشگاهی پیوند دادهاند.
-
پژوهش فناورانه در دارو و تجهیزات پزشکی
در گزارش عملکرد پژوهشی دانشگاه، حمایت از محصولات حوزه دارو و تجهیزات پزشکی و ثبت اختراع در زمینه تجهیزات پزشکی و ارگونومی مطرح شده است.
نکاتی که داوطلب باید بسنجد
-
تمرکز محدود بر علوم سلامت
رشتههای دانشگاه در حوزه پزشکی و سلامت متمرکزند.
-
پراکندگی محلهای آموزش
کلاسها و آموزش بالینی در ساختمانهای دانشکدهها و مراکز درمانی مختلف انجام میشود؛ این موضوع میتواند رفتوآمد روزانه را برای برخی رشتهها پیچیدهتر کند.
-
هماهنگی دانشگاه و مراکز درمانی
کیفیت آموزش بالینی به هماهنگی دانشگاه و بیمارستان، سیاستگذاری آموزشی و حمایت سازمانی از نقش آموزشی استادان وابسته است. داوطلب باید این سازوکار را برای رشته مورد نظر جداگانه بررسی کند.
-
سازگاری با فضای اجتماعی قم
قم شهری با فضای مذهبی و زیارتی است؛ بنابراین بهتر است این موضوع را در کنار علاقه به رشته تحصیلی و فاصله از خانواده در نظر بگیرید.
این دانشگاه مناسب چه داوطلبانی است؟
اگر هدف شما پزشکی، دندانپزشکی، پرستاری، مامایی، بهداشت یا یکی از رشتههای پیراپزشکی است، ساختار تخصصی دانشگاه علوم پزشکی قم با مسیر تحصیلی شما همراستاست. ارتباط دانشکدهها با بیمارستانها و شبکه سلامت، برای کسی اهمیت دارد که آموزش بالینی و تجربه در محیط واقعی درمان را بخش اصلی تحصیل میداند.
فضای مذهبی و زیارتی قم نیز باید بخشی از تصمیم شما باشد. اگر به حوزه سلامت علاقه دارید اما به امکانات و ساختار یک واحد دیگر در همان شهر فکر میکنید، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم پزشکی قم گزینهای برای مقایسه است. معیار اصلی مقایسه باید رشته، آموزش بالینی، شرایط اقامت و نوع پذیرش باشد.
پرسشهای رایج درباره دانشگاه علوم پزشکی قم
در این بخش، به تعدادی از پرسشهای رایج درباره این دانشگاه پاسخ داده شده است.
تفاوت دانشگاه علوم پزشکی قم با دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم پزشکی قم چیست؟
دانشگاه علوم پزشکی قم نهادی دولتی و زیر نظر وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی است. دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم پزشکی قم به شبکه دانشگاه آزاد اسلامی تعلق دارد؛ بنابراین نوع مالکیت، ساختار اداری و شیوه پذیرش آنها یکسان نیست.
آموزش بالینی دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی قم در کجا انجام میشود؟
بخشی از آموزش در بیمارستانها و مراکز آموزشی درمانی وابسته انجام میشود. از جمله آنها میتوان به بیمارستانهایی مانند کامکار عربنیا، نکوئی، هدایتی، حضرت زهرا، حضرت فاطمه معصومه، شهید بهشتی و ایزدی اشاره کرد؛ محل دقیق آموزش به رشته و مقطع بستگی دارد.
تفاوت دورههای دانشگاهی با آموزش تخصصی پزشکی در این دانشگاه چیست؟
کارشناسی و دکتری حرفهای مقاطع تحصیلی دانشگاهی هستند. تخصص پزشکی و فوقتخصص پزشکی دورههای آموزش تخصصی پس از مراحل مربوط به پزشکیاند و نباید در فهرست مقاطع دانشگاهی همسطح با کارشناسی قرار گیرند.
آیا دانشگاه علوم پزشکی قم برای داوطلب رشتههای غیرپزشکی مناسب است؟
تمرکز آموزشی دانشگاه بر رشتههایی مانند پزشکی، دندانپزشکی، پرستاری، مامایی، پیراپزشکی، بهداشت، طب سنتی و سلامت و دین است.
آیا دانشگاه علوم پزشکی قم خوابگاه دارد؟
دو خوابگاه با نامهای امام خمینی و کوثر برای دانشجویان غیربومی معرفی شدهاند؛ ظرفیت و شرایط واگذاری آنها به سال پذیرش بستگی دارد و در دفترچهها و اطلاعیههای همان سال اعلام میشود.
دانشگاههای مرتبط و نزدیک
داوطلبان معمولاً این دانشگاه را با دانشگاههای زیر مقایسه میکنند.