معرفی و پیشینه دانشگاه
دانشگاه هنر ایران یک دانشگاه دولتی و تخصصی زیر نظر وزارت علوم، تحقیقات و فناوری است. این دانشگاه در تهران و کرج مستقر است و آموزش عالی هنر را در حوزههایی مانند موسیقی، سینما و تئاتر، معماری و شهرسازی، هنرهای تجسمی، هنرهای کاربردی، حفاظت و مرمت و مطالعات نظری هنر ارائه میکند.
هویت دانشگاه هنر ایران از ادغام چند موسسه آموزشی قدیمی هنر شکل گرفته است. به همین دلیل، ساختار آن به یک رشته یا یک دانشکده محدود نیست و چند سنت آموزشی متفاوت را در یک نهاد دانشگاهی گرد آورده است. برای داوطلب، تناسب رشته مورد علاقه با نوع آموزش عملی، امکانات پژوهشی و محل استقرار دانشکده اهمیت بیشتری از عنوان کلی دانشگاه دارد.
این دانشگاه با دانشگاه هنرهای اسلامی، ایرانی استاد فرشچیان یکی نیست. دانشگاه استاد فرشچیان نهادی مستقل با تمرکز بر آموزش، پژوهش، تولید و ترویج هنرهای اسلامی، ایرانی است، در حالی که دانشگاه هنر ایران مجموعه گستردهتری از حوزههای هنر، معماری، موسیقی، سینما و مطالعات نظری را پوشش میدهد.
پردیسها و واحدهای دانشگاه در یک مجموعه متمرکز قرار ندارند. پردیس باغ ملی، ساختمان بالاور و چند مکان دیگر در تهران، در کنار پردیس کرج یا فارابی، تجربه تحصیل را به برنامهریزی رفتوآمد میان ساختمانها و خدمات مختلف وابسته میکنند.
تاریخچه و مسیر توسعه
ریشههای دانشگاه هنر ایران به پنج موسسه آموزشی پیش از انقلاب بازمیگردد: دانشگاه فارابی، دانشکده هنرهای تزیینی، دانشکده هنرهای دراماتیک، هنرستان عالی موسیقی و هنرکده موسیقی ملی. این موسسات در سال ۱۳۵۸ با تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی در قالب مجتمع دانشگاهی هنر گرد هم آمدند.
مجتمع دانشگاهی هنر در سال ۱۳۶۲ فعالیت رسمی خود را آغاز کرد. در سال ۱۳۷۰، پس از گسترش فعالیتهای آموزشی و پژوهشی، این مجموعه با عنوان دانشگاه هنر به فعالیت ادامه داد. در آن زمان، دانشکدههای هنرهای کاربردی، هنرهای تجسمی، سینما و تئاتر و پردیس اصفهان در ساختار اصلی آن قرار داشتند.
دانشکده موسیقی در سال ۱۳۷۳ و دانشکده معماری و شهرسازی در سال ۱۳۸۰ به مجموعه افزوده شدند. پردیس اصفهان نیز از سال ۱۳۷۹ از دانشگاه هنر جدا شد و مسیر مستقل خود را با عنوان دانشگاه هنر اصفهان ادامه داد.
در سال ۱۳۹۴، دانشکده حفاظت و مرمت و دانشکده علوم نظری و مطالعات عالی هنر به ساختار دانشگاه اضافه شدند. نام رسمی نهاد در سال ۱۴۰۲، با مصوبه شورای گسترش وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و هیئت امنا، از دانشگاه هنر به دانشگاه هنر ایران تغییر کرد.
موقعیت و پردیسها
مکانهای آموزشی و اداری دانشگاه در تهران و کرج پراکندهاند. در تهران، پردیس باغ ملی یکی از مراکز اصلی دانشگاه است و بخشی از ساختمانهای آموزشی و اداری در خیابان شهید سرهنگ سخایی، محدوده خیابان حافظ و ساختمان بالاور در چهارراه ولیعصر قرار دارند.
معاونت دانشجویی، اداره امور خوابگاهها و اداره کل بهداشت و درمان در ضلع شمالی پردیس باغ ملی مستقرند. مرکز مشاوره دانشجویی در ساختمان بالاور، در خیابان شهید بالاور و چهارراه ولیعصر، فعالیت میکند. یکی از مکانهای دانشگاه نیز در محدوده خیابان انقلاب، خیابان سعید و خیابان مرعشی قرار دارد و به ایستگاه مترو تئاتر شهر و ایستگاه اتوبوس چهارراه ولیعصر نزدیک است.
پردیس کرج یا فارابی در استان البرز، کرج، میدان آزادگان، خیابان مطهری، بلوار نبوت و خیابان بوعلی قرار دارد. این پردیس دانشکده موسیقی، دانشکده معماری و شهرسازی، کتابخانه، خوابگاه، کارگاه موسیقی و واحدهای آموزشی، پژوهشی و دانشجویی را در خود جای میدهد.
جدا بودن پردیسها باعث میشود محل کلاس، کارگاه، کتابخانه و خدمات اداری همیشه یکسان نباشد. داوطلب باید محل دقیق دانشکده و مسیر دسترسی به خدمات مورد نیاز خود را در تصمیمگیری لحاظ کند.
مقاطع تحصیلی
این دانشگاه بهطور پایدار در مقاطع زیر دانشجو میپذیرد:
ساختار آموزشی
برای شناخت ساختار آموزشی این دانشگاه، دانشکدهها و حوزههای زیر را مرور کنید.
دانشکدهها و واحدهای آموزشی
-
دانشکده هنرهای کاربردی
پیشینه آن به دانشکده هنرهای تزیینی باز میگردد و حوزههایی مانند طراحی صنعتی، صنایع دستی، ارتباط تصویری، معماری داخلی و طراحی پارچه را پوشش داده است.
-
دانشکده هنرهای تجسمی
این دانشکده با رشتههایی مانند عکاسی، نقاشی و ارتباط تصویری فعالیت خود را ادامه داده است و در دورههایی در تهران و کرج مستقر بوده است.
-
دانشکده سینما و تئاتر
این دانشکده از هنرکده و دانشکده هنرهای دراماتیک شکل گرفته و حوزههایی مانند نویسندگی، کارگردانی، بازیگری، دکور، صحنهآرایی و سینما را در بر میگیرد.
-
دانشکده موسیقی
این دانشکده در سال ۱۳۷۳ شکل گرفت و ریشه آن به هنرستان عالی موسیقی و هنرکده موسیقی ملی باز میگردد.
-
دانشکده معماری و شهرسازی
فعالیت آن با پذیرش دانشجو در شهرسازی و معماری آغاز شد و دورههای تحصیلات تکمیلی معماری و معماری داخلی را نیز در برگرفت.
-
دانشکده حفاظت و مرمت
این دانشکده در سال ۱۳۹۴ برای آموزش تحصیلات تکمیلی در مرمت اشیای فرهنگی و تاریخی، بناها و بافتهای تاریخی، مطالعات موزه و هنرهای اسلامی راهاندازی شد.
-
دانشکده علوم نظری و مطالعات عالی هنر
این دانشکده بر پژوهش هنر، تاریخ تطبیقی و تحلیلی هنر و فلسفه هنر تمرکز دارد و نشستها و کارگاههای نظری و پژوهشی برگزار میکند.
حوزهها و رشتههای تحصیلی
هنرهای تجسمی و کاربردی
نقاشی، عکاسی، ارتباط تصویری، طراحی صنعتی، صنایع دستی، طراحی پارچه، سرامیک و معماری داخلی از حوزههای مستند این بخش هستند.
هنرهای نمایشی و موسیقی
سینما، تئاتر، نویسندگی، کارگردانی، بازیگری، طراحی صحنه، موسیقی، آهنگسازی و نوازندگی موسیقی ایرانی و جهانی در ساختار آموزشی دانشگاه جای دارند.
معماری، شهرسازی و میراث فرهنگی
معماری، معماری داخلی، شهرسازی، مرمت اشیای فرهنگی و تاریخی، مرمت و احیای بناها و بافتهای تاریخی، مطالعات موزه و هنرهای اسلامی از حوزههای دیگر دانشگاه هستند.
مطالعات نظری هنر
پژوهش هنر، تاریخ تطبیقی و تحلیلی هنر و فلسفه هنر، بخش نظری و تحصیلات تکمیلی هویت دانشگاه را شکل میدهند.
محیط علمی و دانشجویی
پژوهش، فناوری و پیوند با صنعت
آزمایشگاه مرکزی دانشگاه بر پیوند نظریه و عمل، آموزش عملی و پژوهش کاربردی تمرکز دارد. دسترسی دانشجویان و استادان به آزمایشگاهها و کارگاهها برای پروژههای عملی، پایاننامهها و طرحهای پژوهشی از ماموریتهای این مجموعه است.
آزمایشگاه مرکزی تجهیز و نگهداری امکانات و رعایت اصول ایمنی، سلامت و حفظ محیط زیست را نیز دنبال میکند. منبع موجود درباره ظرفیت جاری هر کارگاه، تعداد تجهیزات یا میزان استفاده رشتههای مختلف جزئیات کافی ارائه نمیکند.
دانشکده علوم نظری و مطالعات عالی هنر نیز پژوهش هنر، تاریخ هنر و فلسفه هنر را از مسیر همایشها، نشستهای فکری، کارگاههای آموزشی و پژوهشی و جلسات نقد و بررسی پیگیری میکند.
امکانات و زیرساختها
کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه در ساختمان دانشکده هنرهای کاربردی قرار دارد. این مرکز کتابهای فارسی و انگلیسی، نشریات، پایاننامهها، منابع مرجع، کتابخانه دیجیتال و پایگاههای اطلاعاتی را در اختیار جامعه دانشگاهی قرار میدهد و دو سالن مطالعه دانشجویی و فضای مطالعه ویژه دانشجویان دکتری و استادان دارد.
در کنار کتابخانه مرکزی، کتابخانه پردیس کرج، کتابخانه دانشکده سینما و تئاتر و کتابخانه پردیس باغ ملی نیز فعالیت میکنند. این کتابخانهها زیر نظر کتابخانه مرکزی مدیریت میشوند، اما پراکندگی آنها میان تهران و کرج دسترسی به منابع را به محل تحصیل وابسته میکند.
آزمایشگاه مرکزی، کارگاههای دانشگاه و کارگاه موسیقی پردیس کرج، بخش عملی زیرساخت آموزشی را پشتیبانی میکنند. تعمیر و نگهداری ساختمانها، کارگاهها، خوابگاهها، سلفسرویسها و تاسیسات در برنامههای عمرانی دانشگاه قرار داشته است.
خدمات دانشجویی، خوابگاه، بهداشت و درمان، مشاوره، تغذیه و تربیت بدنی در واحدهای مختلف تهران و پردیس کرج ارائه میشوند. محل استقرار و نحوه استفاده از این خدمات برای هر پردیس یکسان نیست.
فضای دانشگاه و شهر میزبان
تحصیل در دانشگاه هنر ایران با زندگی در یک پردیس متمرکز همراه نیست. بخشی از دانشکدهها و خدمات در مرکز تهران قرار دارند و پردیس کرج نیز مجموعهای مستقل از واحدهای آموزشی، خوابگاهی و خدماتی را در خود جای داده است.
قرارگیری پردیس باغ ملی و برخی ساختمانهای دانشگاه در بافت مرکزی تهران، دسترسی این بخشها را به محورهای شهری و حملونقل عمومی پیوند میدهد. ساختمانهای دانشگاه در محدوده ولیعصر به ایستگاه مترو تئاتر شهر و ایستگاه اتوبوس چهارراه ولیعصر نزدیک هستند.
اگر محل تحصیل شما در کرج باشد، برنامه روزانه بیشتر حول پردیس فارابی شکل میگیرد. دانشجویی که در تهران درس میخواند، ممکن است برای مشاوره، امور رفاهی، کتابخانه یا کارگاه به ساختمان دیگری مراجعه کند؛ بنابراین زمان رفتوآمد میان محل سکونت و واحدهای مختلف باید در سبک زندگی تحصیلی او جا بگیرد.
ارزیابی برای داوطلبان
انتخاب دانشگاه هنر تهران نیازمند توجه همزمان به فرصتها و دشواریهای آن است؛ در ادامه، مهمترین موارد در دو بخش آمدهاند.
ویژگیهای متمایز
-
پیشینه چندگانه آموزش هنر
دانشگاه از ادغام پنج نهاد قدیمی هنر شکل گرفته است؛ از جمله هنرستان عالی موسیقی و دانشکده هنرهای دراماتیک. این پیشینه، تنوع تاریخی حوزههای آموزشی آن را توضیح میدهد.
-
همنشینی تولید اثر و مطالعه نظری
در کنار دانشکدههای عملی مانند موسیقی، سینما و تئاتر و هنرهای تجسمی، دانشکده علوم نظری و مطالعات عالی هنر به پژوهش، تاریخ و فلسفه هنر میپردازد.
-
تداوم آموزش موسیقی در ساختار دانشگاه
موسیقی از سنتهای اصلی شکلدهنده دانشگاه است؛ هنرستان عالی موسیقی و هنرکده موسیقی ملی در شکلگیری آن سهم داشتند و دانشکده موسیقی از سال ۱۳۷۳ به صورت مستقل فعالیت میکند.
نکاتی که داوطلب باید بسنجد
-
پراکندگی میان تهران و کرج
دانشکدهها، کتابخانهها و خدمات دانشگاه در چند مکان جداگانه قرار دارند. این ساختار میتواند زمان رفتوآمد و هماهنگی روزانه دانشجو را افزایش دهد.
-
وابستگی آموزش عملی به امکانات تخصصی
رشتههایی مانند معماری، مرمت، صنایع دستی، عکاسی و موسیقی به کارگاه یا آزمایشگاه نیاز دارند. تناسب تجهیزات و امکان استفاده از آنها باید برای رشته مورد نظر جداگانه سنجیده شود.
-
فاصله محل تحصیل تا منابع پژوهشی
برای پژوهشگرانی که به منابع تخصصی و پایاننامهها نیاز دارند، فاصله میان محل تحصیل و کتابخانه مرکزی را باید در برنامه روزانه لحاظ کرد.
این دانشگاه مناسب چه داوطلبانی است؟
اگر هدف شما تحصیل تخصصی در رشتههای موسیقی، سینما و تئاتر، هنرهای تجسمی، هنرهای کاربردی، معماری، شهرسازی، مرمت یا مطالعات نظری هنر است، ساختار دانشگاه هنر ایران با این مسیرها همراستا است. وجود همزمان آموزش عملی، کارگاه و آزمایشگاه در کنار مطالعات نظری، برای داوطلبی مناسب است که میخواهد در یک حوزه هنری مشخص پروژه و اثر تولید کند.
تهران و کرج بودن محلهای آموزشی را باید از ابتدا انتخاب کرد. داوطلبی که به حملونقل عمومی مرکز تهران و فضای شهری اطراف باغ ملی و ولیعصر اهمیت میدهد، ممکن است از مکانهای دانشگاه در تهران بهره بیشتری ببرد؛ کسی که به پردیس متمرکزتر و خوابگاه یا کارگاه موسیقی در محل تحصیل نیاز دارد، باید پردیس کرج را جداگانه بررسی کند.
اگر به رشتههای گسترده علوم انسانی و اجتماعی علاقه دارید و میخواهید گزینههای متنوعتری خارج از هنر داشته باشید، دانشگاه علامه طباطبایی میتواند برای این معیار مناسبتر باشد. اگر معماری، طراحی و حوزههای فنی را در کنار رشتههای مهندسی میخواهید، دانشگاه تهران یا دانشگاه صنعتی امیرکبیر را نیز باید با توجه به رشته مشخص مقایسه کنید.
پرسشهای رایج درباره دانشگاه هنر تهران
اگر درباره این دانشگاه پرسشی دارید، ممکن است پاسخ آن را در میان موارد زیر پیدا کنید.
نام رسمی دانشگاه هنر تهران چیست؟
نام رسمی کنونی نهاد «دانشگاه هنر ایران» و نام رسمی پیشین آن «دانشگاه هنر» بوده است.
دانشگاه هنر تهران با دانشگاه هنرهای اسلامی، ایرانی استاد فرشچیان یکی است؟
خیر. دانشگاه هنر ایران دانشگاهی دولتی زیر نظر وزارت علوم با حوزههای متنوع هنر است؛ دانشگاه هنرهای اسلامی، ایرانی استاد فرشچیان نهادی مستقل و متمرکز بر هنرهای اسلامی، ایرانی است.
دانشگاه هنر تهران چه رشتهها و حوزههایی دارد؟
حوزههای اصلی شامل معماری و شهرسازی، هنرهای کاربردی، هنرهای تجسمی، سینما و تئاتر، موسیقی، حفاظت و مرمت و مطالعات نظری هنر است. رشتهها و مقاطع پذیرش هر سال در دفترچه رسمی همان سال اعلام میشوند.
کتابخانه مرکزی دانشگاه هنر چگونه باید در برنامه تحصیل در نظر گرفته شود؟
کتابخانه مرکزی در ساختمان دانشکده هنرهای کاربردی و کتابخانههای دیگر در ساختمانهای جداگانه قرار دارند. بنابراین داوطلب باید فاصله محل تحصیل تا منابع مورد نیاز و امکان مراجعه به کتابخانههای مختلف را بررسی کند.
آموزشهای مرتبط در فرادرس
-
آموزش مبانی کارگردانی سینما – به زبان ساده + گواهینامه
-
آموزش نقاشی با آبرنگ – مقدماتی + گواهینامه
-
آموزش نمایشنامه نویسی – مقدماتی + گواهینامه
-
آموزش تئوری موسیقی – شروع آهنگسازی + گواهینامه
-
آموزش شیت بندی طراحی صنعتی + گواهینامه
-
آموزش طراحی پارچه با فتوشاپ و ایلوستریتور Photoshop و Illustrator + گواهینامه
-
آموزش تصویرسازی با ایلوستریتور Illustrator + تکنیکها و ابزارهای کاربردی + گواهینامه
-
آموزش خلاقیت و ایده پردازی در گرافیک + تکنیکهای کاربردی
منابع پیشنهادی
دانشگاههای مرتبط و نزدیک
داوطلبان معمولاً این دانشگاه را با دانشگاههای زیر مقایسه میکنند.