معرفی و تعریف
مدیریت بکلاگ محصول، فرایند ثبت، شفافسازی، مرتب‌سازی و به‌روزرسانی کارهایی است که میتوانند به بهبود محصول کمک کنند. بکلاگ محصول فقط فهرستی از قابلیت‌ها نیست و میتواند شامل مسئله‌های کاربران، درخواست‌های کسب‌وکار، خطاها، بدهی فنی، بهبودهای تجربه کاربری و فرضیه‌های نیازمند بررسی باشد. برای یادگیری این مهارت، باید بتوانید اقلام بکلاگ را به‌اندازه کافی روشن کنید، ارزش و وابستگی آنها را بسنجید و با همکاری تیم، ترتیب انجام آنها را مشخص کنید.
فرد دارای این مهارت، هر قلم بکلاگ را به اندازه‌ای توضیح می‌دهد که تیم بتواند درباره ارزش، دامنه، وابستگی و ابهام آن گفت‌وگو کند. سپس اقلام را با توجه به هدف محصول، شواهد موجود، فوریت، ریسک و ظرفیت تیم اولویتبندی میکند و موارد نامناسب یا تکراری را حذف یا به زمان دیگری منتقل می‌سازد.
مدیر محصول و مالک محصول (Product Owner) از این مهارت استفاده می‌کنند، اما مسئولیت‌ها در همه سازمان‌ها یکسان نیست. در چارچوب اسکرام، مالک محصول پاسخگوی مدیریت اثربخش بکلاگ محصول است. اعضای تیم توسعه و سایر ذینفعان نیز در روشنکردن، برآورد و پالایش اقلام مشارکت می‌کنند. هدف، پر نگه‌داشتن فهرست کارها نیست؛ هدف این است که تیم روی مسئله‌های درست، با توضیح کافی و در زمان مناسب کار کند.
اهمیت و کاربردها
چرا این مهارت مهم است؟
در بسیاری از تیم‌های محصول نرم‌افزاری، تصمیم روزانه درباره اینکه چه کاری انجام شود، به کیفیت بکلاگ وابسته است. بکلاگ مبهم یا پراکنده باعث میشود توسعه‌دهندگان زمان زیادی را صرف روشنکردن نیازها کنند، کارهای کم‌اثر وارد اسپرینت شوند یا وابستگی‌های مهم دیر دیده شوند.
در آگهی‌های استخدامی مدیر محصول و مالک محصول، ممکن است توانایی اولویتبندی، مدیریت نیازمندی‌ها، کار با ابزارهای پیگیری کار و هماهنگی با تیم فنی جزو مهارت‌های مورد انتظار باشد. اهمیت هرکدام از این مهارت‌ها به شرح شغل و ساختار تیم بستگی دارد.
مدیریت بکلاگ جای پژوهش کاربر یا استراتژی محصول را نمی‌گیرد. داده‌های محصول، بازخورد کاربران، تصمیمهای استراتژیک و برآوردهای تیم ورودی این فرایند هستند. مهارت اصلی شما در اینجا تبدیل این ورودی‌های پراکنده به انتخاب‌های شفاف و قابل اجراست.
کاربردها
-
پالایش دوره‌ای بکلاگ با تیم
بررسی اقلام نزدیک به اجرا، پاسخ به ابهام‌ها، شکستن کارهای بزرگ و مشخص‌کردن وابستگیها پیش از برنامه‌ریزی اسپرینت.
-
آمادهسازی کارهای اسپرینت
کمک به شفافسازی و انتخاب اقلامی که با هدف اسپرینت هم‌راستا هستند و اطلاعات کافی برای بررسی و برنامه‌ریزی آنها وجود دارد. انتخاب اقلام اسپرینت با مشارکت تیم توسعه و در چارچوب برنامه‌ریزی اسپرینت انجام میشود.
-
مدیریت درخواست‌های فوری ذینفعان
ثبت درخواست، روشنکردن مسئله و اثر آن، سپس مقایسه آن با کارهای جاری به‌جای افزودن فوری آن به برنامه تیم.
-
رسیدگی به خطا و بدهی فنی
تفکیک خطاهای بحرانی از بهبودهای کم‌فوریت و ایجاد گفت‌وگوی شفاف میان محصول و تیم فنی درباره اثر و ریسک هر مورد.
-
تبدیل یافته‌های پژوهش به اقدام
تبدیل مسئله‌ها و الگوهای مشاهده‌شده در بازخورد کاربران یا داده‌های محصول به اقلام قابل بررسی و اولویتبندی.
-
هم‌راستاسازی با نقشه راه محصول
بررسی اینکه اقلام کوتاه‌مدت بکلاگ چگونه از هدف‌ها و ابتکارهای نقشه راه پشتیبانی می‌کنند و چه مواردی باید حذف شوند.
ابزارهای مرتبط
پیش‌نیازها
موارد زیر پایه‌های لازم برای شروع را نشان می‌دهند.
- آشنایی مقدماتی با چرخه توسعه نرم‌افزار
- توانایی خواندن و گفت‌وگو درباره نیازهای کاربران و کسب‌وکار
مسیر یادگیری مدیریت بکلاگ محصول
-
۸ ساعت
درک نقش بکلاگ در تصمیمهای محصول
تفاوت بکلاگ محصول با برنامه اسپرینت، نقشه راه و فهرست وظایف شخصی را یاد بگیرید. برای هرکدام از این موارد، یک نمونه از محصولی آشنا بنویسید: قابلیت جدید، خطا، بدهی فنی و درخواست ذی‌نفع.
تمرین کنید هر قلم را به یک مسئله یا هدف وصل کنید. اگر نتوانستید توضیح دهید چرا یک کار باید انجام شود، آن قلم هنوز برای اولویتبندی آماده نیست.
برای این مسیر یادگیری، حدود ۶۰ ساعت را به‌عنوان برآورد پیشنهادی آموزش، مطالعه و تمرین در نظر بگیرید. زمان موردنیاز به پیش‌زمینه شما، پیچیدگی تمرین‌ها و امکان دریافت بازخورد از اعضای تیم بستگی دارد.
-
۱۰ ساعت
اقلام بکلاگ را شفاف و قابل گفت‌وگو بنویسید
برای هر قلم، مسئله، کاربر یا ذی‌نفع، نتیجه مورد انتظار، محدودیت‌ها و معیارهای پذیرش را ثبت کنید. User Story را به‌عنوان یک قالب مفید بشناسید، اما برای همه نوع کار بهصورت مکانیکی از آن استفاده نکنید؛ خطاها و کارهای فنی ممکن است قالب مناسب دیگری داشته باشند.
سه قلم مبهم را بازنویسی کنید تا یک توسعه‌دهنده و طراح بتوانند پرسش‌های اصلی خود را مطرح کنند، بدون اینکه راه‌حل فنی از پیش به آنها تحمیل شود.
-
۱۲ ساعت
کارهای بزرگ و مبهم را پالایش کنید
بیاموزید چگونه یک قابلیت بزرگ را به بخش‌های کوچک‌تر و قابل تحویل تقسیم کنید. وابستگیها، فرض‌ها، تصمیمهای باز و اطلاعات گم‌شده را جداگانه ثبت کنید تا پنهان نمانند.
یک قابلیت مانند «پرداخت آنلاین» یا «ثبت‌نام کاربر» را انتخاب کنید و آن را به اقلامی تقسیم کنید که هرکدام خروجی قابل بررسی داشته باشند. از شکستن صرفاً فنی کارها پرهیز کنید؛ تقسیم‌بندی باید ارزش قابل ارائه به کاربر را نیز حفظ کند.
-
۱۲ ساعت
اولویت‌ها را با معیارهای روشن تعیین کنید
برای مرتبکردن اقلام بکلاگ، معیارهایی مانند اثر بر هدف محصول، ارزش برای کاربر، فوریت، ریسک، شواهد، وابستگیها و هزینه تقریبی را در نظر بگیرید. میتوانید از روش‌هایی مانند امتیازدهی وزنی یا چارچوب‌های اولویتبندی استفاده کنید، اما نتیجه امتیازدهی را جایگزین قضاوت و گفت‌وگوی تیم نکنید. ترتیب اقلام باید با توجه به شرایط محصول و هدف‌های آن بازبینی شود.
۱۰ قلم فرضی را رتبه‌بندی کنید و برای سه انتخاب اول و سه موردی که به تعویق انداخته‌اید، دلیل کوتاه بنویسید. سپس با دریافت نظر یک هم‌تیمی، استدلال خود را بازبینی کنید.
-
۱۰ ساعت
بکلاگ را برای اجرای تیم آماده نگه دارید
فعالیت پالایش بکلاگ را بهصورت مستمر و متناسب با نیاز تیم انجام دهید. در این فرایند، اقلام نزدیک به اجرا را شفاف‌تر کنید، درباره اندازه و وابستگی‌های آنها با تیم گفت‌وگو کنید و موارد منسوخ یا کم‌ارتباط با هدف محصول را بازبینی کنید. تصمیم‌ها و پرسش‌های باز را نیز در محل مشترک تیم ثبت کنید.
بیاموزید که «آماده» بودن به معنای کامل و بدون تغییر بودن نیست. یک قلم زمانی به اندازه کافی آماده است که تیم بتواند درباره اجرای آن تصمیم بگیرد و ابهام‌های باقیمانده قابل مدیریت باشند.
-
۸ ساعت
بکلاگ را با بازخورد و تغییرات به‌روزرسانی کنید
پس از انتشار، بازخورد کاربر، داده‌های رفتاری، خطاهای گزارش‌شده و آموخته‌های تیم را به بکلاگ برگردانید. اقلام تکراری، منسوخ یا ناسازگار با جهت فعلی محصول را حذف یا آرشیو کنید.
یک مرور ماهانه شبیه‌سازی‌شده انجام دهید: حداقل پنج قلم را تغییر اولویت دهید، دو مورد را حذف کنید و برای هر تصمیم دلیل خود را ثبت کنید.
زمان تقریبی یادگیری
برآورد مجموع زمان آموزش، مطالعه و تمرین تا رسیدن به سطح کاربردی؛ بسته به پیش‌زمینه شما میتواند کمتر یا بیشتر باشد.
پروژه‌های تمرینی
موارد زیر تصویری کلی از این بخش برای این مهارت ارائه می‌کنند.
-
بکلاگ یک اپلیکیشن سفارش غذا
توضیح پروژه: برای یک اپلیکیشن فرضی سفارش غذا، ۲۰ قلم شامل قابلیت، خطا، بهبود تجربه کاربر و بدهی فنی بنویسید. بر اساس هدف فرضی محصول و اطلاعاتی که در اختیار دارید، اقلام را مرتب کنید و برای ۸ مورد اول، مسئله، معیار پذیرش و دلیل انتخاب را ثبت کنید. فرض‌ها و اطلاعاتی را که برای تصمیم‌گیری در اختیار ندارید نیز مشخص کنید.
-
پالایش قابلیت ثبت‌نام و ورود
توضیح پروژه: یک قابلیت کلی ثبت‌نام و ورود را به اقلام کوچک‌تر تقسیم کنید. حالت‌های خطا، بازیابی رمز، محدودیت‌های امنیتی و پیام‌های کاربر را در نظر بگیرید و وابستگیها را مشخص کنید.
-
بازبینی بکلاگ شلوغ
توضیح پروژه: یک فهرست فرضی از درخواست‌های پراکنده بسازید یا از نمونه قبلی استفاده کنید. موارد تکراری و خارج از هدف را حذف کنید، ابهام‌ها را ثبت کنید و نسخه مرتب‌شده را همراه با منطق تصمیم‌ها ارائه دهید.
پرسش‌های رایج درباره مدیریت بکلاگ محصول
اگر درباره این مهارت پرسشی دارید، ممکن است پاسخ آن را در میان موارد زیر پیدا کنید.
تفاوت مدیریت بکلاگ با اولویتبندی محصول چیست؟
اولویتبندی یکی از روشهای مرتبکردن اقلام بکلاگ است. مدیریت بکلاگ دامنه گستردهتری دارد و فعالیتهایی مانند شفافسازی، شکستن اقلام بزرگ، بررسی وابستگیها، بازبینی ترتیب، حذف موارد منسوخ و آمادهسازی اقلام نزدیک به اجرا را نیز در بر میگیرد.
آیا مدیر محصول باید همه آیتمهای بکلاگ را خودش بنویسد؟
خیر. اعضای تیم توسعه، طراحان، پشتیبانی، فروش و سایر ذینفعان میتوانند اقلام جدید پیشنهاد دهند یا در شفافسازی آنها مشارکت کنند. در چارچوب اسکرام، مالک محصول پاسخگوی مدیریت اثربخش بکلاگ، از جمله روشنکردن اقلام و تعیین ترتیب آنهاست، اما برای انجام این مسئولیت با تیم و ذینفعان همکاری میکند.
برای مدیریت بکلاگ باید Jira یاد بگیرم؟
Jira در بسیاری از تیمها استفاده میشود، اما مهارت اصلی به ابزار وابسته نیست. ابتدا باید بتوانید مسئله، ارزش، ابهام و اولویت را مدیریت کنید. سپس این منطق را در Jira، ابزار مشابه یا حتی یک صفحه گسترده پیاده کنید.
هر چند وقت یکبار باید بکلاگ را پالایش کرد؟
زمان و تناوب پالایش بکلاگ به حجم کار، میزان تغییرات محصول و نیازهای تیم بستگی دارد. برای شروع میتوانید در یک تیم با اسپرینتهای دو هفتهای، زمانی برای مرور اقلام نزدیک به اجرا در طول اسپرینت در نظر بگیرید و سپس با توجه به تجربه تیم، تناوب و مدت آن را تنظیم کنید. پالایش میتواند در چند جلسه یا بهصورت مستمر انجام شود و به جلسهای با مدت ثابت محدود نیست.
آیا همه اقلام بکلاگ باید معیار پذیرش داشته باشند؟
اقلام نزدیک به اجرا معمولاً به معیار پذیرش روشن نیاز دارند. ایده‌های دورتر در بکلاگ ممکن است ابتدا فقط یک مسئله و فرضیه داشته باشند و هنگام نزدیک‌شدن به اجرا جزئیات بیشتری بگیرند.
چگونه نشان دهم مدیریت بکلاگ را بلد هستم؟
یک نمونه بکلاگ ساختیافته ارائه دهید که در آن اقلام، اولویت، معیار پذیرش، وابستگیها و تصمیمهای حذف یا تعویق مشخص باشد. مهمتر از ظاهر ابزار، کیفیت استدلال شما برای انتخاب و آمادهسازی کارهاست.
آموزش‌های مرتبط در فرادرس
-
آموزش مدیریت محصول، به زبان ساده و کاربردی
-
مدیریت محصول چیست؟، آموزش کامل نقش ها و مسئولیت ها + نکات عملی (رایگان)
-
بک لاگ محصول چیست؟، در اسکرام و به زبان ساده
-
یوزر استوری چیست؟ + نحوه نوشتن User Story در اسکرام
-
مالک محصول کیست؟، از وظایف تا مهارت های لازم + منابع یادگیری
-
Jira چیست؟، توضیح جیرا از کاربرد تا نحوه استفاده