معرفی و پیشینه دانشگاه
دانشگاه علامه طباطبایی یک دانشگاه دولتی و تخصصی در حوزه علوم انسانی و اجتماعی است که در تهران فعالیت میکند. بخش عمده فعالیت آموزشی و پژوهشی آن در حوزههایی مانند حقوق، اقتصاد، مدیریت، علوم سیاسی، ارتباطات، ادبیات، علوم اجتماعی و علوم تربیتی متمرکز است.
پردیس مرکزی دانشگاه در دهکده المپیک و انتهای اتوبان همت غرب قرار دارد. برای داوطلب، دو نکته از ابتدا اهمیت دارد: تناسب رشته مورد علاقه با تمرکز دانشگاه و امکان مدیریت رفتوآمد و زندگی در تهران.
دانشگاه علامه طباطبایی با دانشگاه بینالمللی علامه عسکری یکی نیست. دانشگاه بینالمللی علامه عسکری نهادی غیردولتی با تمرکز بر علوم انسانی اسلامی، معارف قرآنی و حدیثی است؛ دانشگاه علامه طباطبایی زیر نظر وزارت علوم، تحقیقات و فناوری فعالیت میکند.
تاریخچه و مسیر توسعه
ریشههای دانشگاه به مجموعهای از مراکز آموزش عالی بازمیگردد که از سال ۱۳۳۷ به تدریج در تهران شکل گرفتند. این مراکز با عنوانهایی مانند مدرسه عالی، آموزشگاه عالی، مؤسسه، مرکز و دانشکده در حوزههای ادبیات، علوم انسانی، علوم اداری و بازرگانی فعالیت میکردند.
پس از انقلاب اسلامی، این مراکز در دو مجتمع دانشگاهی ادبیات و علوم انسانی و علوم اداری و بازرگانی سازماندهی شدند. این دو مجتمع در ۱۶ تیر ۱۳۶۳ با موافقت شورای عالی انقلاب فرهنگی ادغام شدند و دانشگاه علامه طباطبایی را پدید آوردند.
دانشگاه پس از تأسیس نیز بهتدریج ساختار آموزشی خود را تخصصیتر کرد. برای نمونه، هسته اولیه دانشکده حقوق و علوم سیاسی ابتدا در دانشکده اقتصاد و به شکل یک گروه آموزشی فعالیت داشت و در سال ۱۳۷۶ به دانشکدهای مستقل با گروههای تخصصی تبدیل شد.
موقعیت و پردیسها
پردیس مرکزی دانشگاه علامه طباطبایی در دهکده المپیک و در محدوده تقاطع بزرگراه شهید همت قرار دارد. بااینحال، همه دانشکدهها و واحدهای دانشگاه در این پردیس مستقر نیستند و بخشی از ساختمانهای آموزشی و اداری دانشگاه در نقاط دیگری از تهران قرار دارند.
دانشگاه در سالهای اخیر اجرای طرح تجمیع برخی دانشکدهها در پردیس مرکزی را دنبال کرده است. بنابراین، داوطلب باید محل دقیق دانشکده، گروه آموزشی و ساختمان محل برگزاری کلاسها را پیش از انتخاب بررسی کند.
مقاطع تحصیلی
این دانشگاه بهطور پایدار در مقاطع زیر دانشجو میپذیرد:
ساختار آموزشی
ساختار آموزشی دانشگاه علامه طباطبایی از دانشکدهها و حوزههای زیر تشکیل شده است.
دانشکدهها و واحدهای آموزشی
-
دانشکده حقوق و علوم سیاسی
این دانشکده گروههایی در حقوق خصوصی و اقتصادی، حقوق عمومی و بینالملل، حقوق جزا و جرمشناسی، علوم سیاسی، روابط بینالملل و اقتصاد سیاسی و سیاستگذاری عمومی دارد. کلینیک حقوقی و فعالیتهای شبیهسازی دادرسیهای ملی و بینالمللی نیز در ارتباط با این دانشکده معرفی شدهاند.
-
دانشکده اقتصاد
اقتصاد، اقتصاد سیاسی و سیاستگذاری عمومی از حوزههای مرتبط با این دانشکده و شبکه علمی دانشگاه هستند. دانشکده اقتصاد در همکاری میانرشتهای دوره دکتری مدیریت قراردادهای نفت و گاز نیز با دانشکدههای مدیریت، حقوق و علوم سیاسی مشارکت داشته است.
-
دانشکده علوم ارتباطات
این دانشکده بر حوزه ارتباطات تمرکز دارد و فعالیت آن با پژوهشکده ارتباطات پیوند میخورد. ارتباطات در دانشگاه با موضوعاتی مانند فرهنگ، مطالعات اجتماعی و فناوریهای آموزشی در ارتباط است و برای داوطلب علاقهمند به تحلیل مسائل ارتباطی و اجتماعی اهمیت دارد.
-
دانشکده تربیت بدنی و علوم ورزشی
این دانشکده در حوزه تربیت بدنی و علوم ورزشی فعالیت میکند و با پژوهشکده علوم ورزشی و تندرستی، کتابخانه و زمین چمن مصنوعی مرتبط است. این مجموعه، آموزش و پژوهش ورزشی را در کنار زیرساختهای ورزشی دانشگاه پشتیبانی میکند.
-
دانشکده مدیریت
مدیریت و موضوعات میانرشتهای مرتبط با اقتصاد، حقوق و علوم سیاسی از محورهای آموزشی و پژوهشی این دانشکده هستند. مشارکت دانشکده در راهاندازی دوره دکتری مدیریت قراردادهای نفت و گاز، پیوند آن را با مسائل تخصصی قراردادها و سیاستگذاری نشان میدهد.
-
دانشکده علوم اجتماعی
حوزههایی مانند جامعهشناسی، مطالعات اجتماعی و موضوعات مرتبط با جامعه و فرهنگ را پوشش میدهد.
-
دانشکده ادبیات فارسی و زبانهای خارجی
در حوزه زبان و ادبیات فارسی، زبانهای خارجی، زبانشناسی و مطالعات ترجمه فعالیت میکند.
-
دانشکده الهیات و معارف اسلامی
در حوزه الهیات، معارف اسلامی و رشتههای مرتبط فعالیت آموزشی و پژوهشی دارد.
-
دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی
حوزههای روانشناسی و علوم تربیتی را پوشش میدهد.
-
دانشکده مدیریت و حسابداری
در حوزههای مدیریت، حسابداری و زمینههای مرتبط فعالیت دارد.
حوزهها و رشتههای تحصیلی
هویت آموزشی دانشگاه علامه طباطبایی عمدتاً در علوم انسانی و اجتماعی شکل گرفته است. رشتهها و گرایشهای دانشگاه را میتوان بهصورت کلی در حوزههای زیر دستهبندی کرد:
حقوق، علوم سیاسی و روابط بینالملل
حقوق، علوم سیاسی، روابط بینالملل، مطالعات منطقهای و حوزههای تخصصی مرتبط با حقوق و سیاست.
اقتصاد و مدیریت
اقتصاد، مدیریت، حسابداری، مالی و حوزههای مرتبط با سیاستگذاری و اقتصاد.
علوم اجتماعی و ارتباطات
علوم اجتماعی، جامعهشناسی، مطالعات فرهنگی، ارتباطات و حوزههای مرتبط با رسانه و جامعه.
زبان، ادبیات و فرهنگ
زبان و ادبیات فارسی، زبانهای خارجی، زبانشناسی، مطالعات ترجمه و حوزههای مرتبط با فرهنگ.
روانشناسی، علوم تربیتی و حوزههای مکمل
روانشناسی، علوم تربیتی، علوم ورزشی، آمار، ریاضی و علوم رایانه نیز در ساختار آموزشی دانشگاه حضور دارند.
برخی دورهها و فعالیتهای میانرشتهای دانشگاه نیز در حوزههایی مانند حقوق انرژی، سیاستگذاری عمومی و مدیریت قراردادهای نفت و گاز ارائه میشوند. عنوان رشتهها، گرایشها و ظرفیت پذیرش ممکن است تغییر کند و باید در دفترچه و اطلاعیه رسمی همان سال بررسی شود.
محیط علمی و دانشجویی
پژوهش، فناوری و پیوند با صنعت
فعالیت پژوهشی دانشگاه موضوعاتی مانند اقتصاد، تحول علوم انسانی، فرهنگپژوهی، ارتباطات و مطالعات ترجمه را دنبال میکند. مرکز تحقیقات ادبیات فارسی علامه اقبال لاهوری، گروه پژوهشی مطالعات اجتماعی فرهنگی جوانان، گروه پژوهشی مطالعات بنیادین قرآن و مرکز مطالعات گردشگری نیز در همین چارچوب فعالیت دارند.
آزمایشگاه علوم شناختی، مرکز تحقیقات چینشناسی و شتابدهنده علوم انسانی «فلامینگو» نیز بخشی از ظرفیتهای پژوهشی و نوآورانه دانشگاه را تشکیل میدهند و زمینه فعالیت در موضوعات میانرشتهای و کاربردی را فراهم میکنند.
در دانشکده حقوق و علوم سیاسی، موضوعاتی مانند حقوق انرژی، حقوق بشر، مطالعات منطقهای، سیاست عمومی و قراردادهای نفت و گاز به مسائل حقوقی، اقتصادی و سیاسی کشور پیوند میخورند. کلینیک حقوقی نیز فعالیت دروندانشگاهی و بروندانشگاهی خود را زیر نظر این دانشکده انجام میدهد.
امکانات و زیرساختها
کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه منابع فارسی، عربی و لاتین، پایاننامهها، رسالهها و منابع دیجیتال مرتبط با علوم انسانی و اجتماعی را گردآوری و در اختیار فعالیتهای آموزشی و پژوهشی قرار میدهد.
از امکانات و مراکز معرفیشده دانشگاه میتوان به آزمایشگاه علوم شناختی، کلینیک حقوقی، پژوهشکده علوم ورزشی و تندرستی، زمین چمن مصنوعی، کتابخانه و ساختمانهای پژوهشکدهها اشاره کرد. مجموعه خوابگاهی شهید مهدیه نیز از امکانات خوابگاهی دانشگاه است. ظرفیت، شرایط واگذاری و اولویت استفاده از خوابگاهها ممکن است در هر سال تحصیلی تغییر کند و باید از اطلاعیههای رسمی دانشگاه بررسی شود.
مرکز مشاوره و سبک زندگی، مرکز بهداشت و درمان، اداره تغذیه و خدمات ورزشی در ساختار پشتیبانی دانشجویان قرار دارند. نوع و شرایط استفاده از خدمات رفاهی و خوابگاهی به مقررات و وضعیت سال پذیرش وابسته است.
فضای دانشگاه و شهر میزبان
تحصیل در دانشگاه علامه طباطبایی برای دانشجویان غیربومی با هزینه و شرایط زندگی در تهران همراه است. هزینه رفتوآمد، محل سکونت، وضعیت خوابگاه و زمان مورد نیاز برای حضور در دانشگاه از عواملی هستند که باید پیش از انتخاب بررسی شوند.
قرارگیری دانشگاه در تهران دسترسی دانشجویان را به کتابخانهها، مراکز فرهنگی، دورههای آموزشی و فرصتهای کارآموزی و شغلی متنوع فراهم میکند. میزان استفاده از این فرصتها به رشته، محل تحصیل و شرایط فردی دانشجو بستگی دارد.
ارزیابی برای داوطلبان
مزایا و چالشهای این دانشگاه را میتوان جداگانه سنجید؛ فهرست زیر هر دو را کنار هم نشان میدهد.
ویژگیهای متمایز
-
تمرکز تخصصی بر علوم انسانی و اجتماعی
دانشگاه علامه طباطبایی یکی از دانشگاههای تخصصی مهم کشور در حوزه علوم انسانی و اجتماعی است و بخش عمده ساختار آموزشی و پژوهشی آن در همین حوزهها متمرکز شده است.
-
کلینیک حقوقی و آموزش عملی حقوق
کلینیک حقوقی دانشگاه فعالیتهای دروندانشگاهی و بروندانشگاهی را زیر نظر دانشکده حقوق و علوم سیاسی دنبال میکند.
-
پژوهش میانرشتهای در علوم انسانی
پژوهشکدهها و مراکزی در اقتصاد، ارتباطات، فرهنگ، ترجمه، مطالعات جوانان، گردشگری، چینشناسی و علوم شناختی، امکان دنبالکردن موضوعات میانرشتهای را فراهم میکنند.
نکاتی که داوطلب باید بسنجد
-
تمرکز موضوعی محدودتر از دانشگاه جامع
مزیت دانشگاه در عمق علوم انسانی و اجتماعی است؛ بنابراین برای داوطلبان مهندسی، پزشکی یا علوم پایه، گزینهای همعرض با دانشگاههای تخصصی همان حوزهها محسوب نمیشود.
-
رفتوآمد به غرب تهران
قرارگیری پردیس مرکزی در دهکده المپیک و پراکندگی ساختمانهای آموزشی و خدماتی میتواند برای ساکنان شرق، مرکز یا جنوب تهران زمان و هزینه رفتوآمد بیشتری ایجاد کند.
-
وابستگی بخشی از تجربه دانشجویی به خوابگاه
تجربه دانشجوی غیربومی به ظرفیت، محل و شرایط بهرهمندی از خوابگاه وابسته است و ممکن است برای همه متقاضیان یکسان نباشد.
این دانشگاه مناسب چه داوطلبانی است؟
اگر هدف شما تحصیل جدی در حقوق، علوم سیاسی، اقتصاد، مدیریت، ارتباطات، ادبیات، علوم اجتماعی یا حوزههای نزدیک است، تمرکز دانشگاه علامه طباطبایی میتواند با مسیر علمیتان هماهنگ باشد. وجود پژوهشکدهها و مراکز تخصصی نیز برای کسی اهمیت بیشتری دارد که به پژوهش، ادامه تحصیل یا کار میانرشتهای فکر میکند.
برای داوطلبی که دسترسی به دانشگاههای جامعتر و مسیرهای متنوعتر را اولویت میدهد، دانشگاه تهران یا دانشگاه شهید بهشتی میتواند مقایسه مناسبتری باشد. اگر مقصد اصلی شما رشتههای فنی است، دانشگاه صنعتی امیرکبیر یا دانشگاه علم و صنعت ایران معیارهای مرتبطتری دارند.
فاصله محل سکونت، امکان استفاده از خوابگاه و علاقه واقعی به علوم انسانی و اجتماعی باید همزمان بررسی شوند. نام دانشگاه بهتنهایی جایگزین تناسب رشته و امکانپذیری زندگی روزانه نیست.
پرسشهای رایج درباره دانشگاه علامه طباطبایی
اگر درباره این دانشگاه پرسشی دارید، ممکن است پاسخ آن را در میان موارد زیر پیدا کنید.
دانشگاه علامه طباطبایی چه رشتههایی دارد؟
رشتهها و گرایشهای دانشگاه در قلمرو علوم انسانی و اجتماعی قرار میگیرند؛ از جمله حقوق، علوم سیاسی، اقتصاد، مدیریت، ارتباطات، ادبیات، علوم اجتماعی و حوزههای نزدیک. عنوان دقیق رشته و شرایط پذیرش هر سال در دفترچه رسمی همان سال اعلام میشود.
دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبایی چه حوزههایی را پوشش میدهد؟
این دانشکده علاوه بر حوزههای حقوق، علوم سیاسی و روابط بینالملل، فرصتهایی مانند کلینیک حقوقی و شبیهسازی دادرسیهای ملی و بینالمللی دارد. بهرهمندی از این فرصتها به رشته، مقطع و شرایط فعالیت دانشکده بستگی دارد.
پردیس مرکزی دانشگاه علامه طباطبایی کجاست و رفتوآمد به آن چگونه است؟
پردیس مرکزی دانشگاه علامه طباطبایی در دهکده المپیک و در محدوده تقاطع بزرگراه شهید همت قرار دارد. بااینحال، همه دانشکدهها و واحدهای دانشگاه در این پردیس مستقر نیستند و بخشی از ساختمانهای آموزشی و اداری در نقاط دیگری از تهران قرار دارند. بنابراین، برای برآورد زمان رفتوآمد باید محل دقیق دانشکده و ساختمان محل برگزاری کلاسها را بررسی کنید.
آیا دانشگاه علامه طباطبایی با دانشگاه بینالمللی علامه عسکری یکی است؟
خیر. دانشگاه علامه طباطبایی و دانشگاه غیرانتفاعی بینالمللی علامه عسکری دو نهاد آموزش عالی مستقل با نامهای مشابه هستند و اطلاعات، رشتهها و شرایط پذیرش آنها نباید با یکدیگر اشتباه گرفته شود.
آیا دانشگاه علامه طباطبایی امکانات بالینی و بیمارستان آموزشی دارد؟
دانشگاه علامه طباطبایی مسیر آموزش پزشکی و بیمارستان آموزشی ندارد. مرکز بهداشت دانشجویی با آموزش بالینی و کارورزی حرفههای پزشکی تفاوت دارد.
دانشگاه علامه طباطبایی دولتی است یا شهریهای؟
دانشگاه علامه طباطبایی یک دانشگاه دولتی زیر نظر وزارت علوم، تحقیقات و فناوری است. بااینحال، نوع دوره تحصیلی میتواند بر شهریه و شرایط مالی اثر بگذارد. بنابراین داوطلب باید نوع دوره، شهریه و مقررات پرداخت را در دفترچه پذیرش و اطلاعیه رسمی همان سال بررسی کند.
آموزشهای مرتبط در فرادرس
منابع پیشنهادی
دانشگاههای مرتبط و نزدیک
داوطلبان معمولاً این دانشگاه را با دانشگاههای زیر مقایسه میکنند.